Bir orman yok olduğunda, bir su kaynağı tükendiğinde ya da bir yaşam alanı geri dönülmez biçimde zarar gördüğünde çoğu zaman sonuçları konuşuyoruz. Peki, bu sonuçlara yol açan kararları kim alıyor? Bedelini kim ödüyor ve en önemlisi, kim hesap veriyor?
Ekolojik krizi yalnızca değişen iklim koşulları, azalan doğal kaynaklar veya kaybolan türler üzerinden değerlendirmek artık yeterli değil. Çünkü doğanın karşı karşıya kaldığı pek çok tehdidin ardında ekonomik tercihler, politik kararlar ve toplumsal eşitsizlikler bulunuyor. Dolayısıyla sürdürülebilir bir gelecekten söz etmek, yalnızca doğayı korumayı değil, ona verilen zararın sorumluluğunu da sorgulamayı gerektiriyor.
BiModaHayat olarak sürdürülebilirliği moda, sanat ve kültürün kesişiminde ele alırken sanatın bu sorgulamayı görünür kılma gücünü özellikle önemsiyoruz. Bazen bir fotoğraf, bazen bir sanat eseri, bazen de bir belgesel; rakamlarla anlatılan çevresel sorunları gerçek insanların hikâyelerine dönüştürebiliyor. Üstelik yalnızca yaşananları göstermekle kalmıyor, izleyiciyi kendi sorularıyla baş başa bırakıyor.
Bu yıl Bozcaada'da 13. kez düzenlenen Uluslararası Ekolojik Belgesel Festivali (BIFED) de tam olarak bu sorumluluk meselesine odaklanıyor. “Hesap verme sorumluluğu” temasıyla yola çıkan festival, çevresel yıkımın sonuçlarının ötesine geçerek bu sonuçların ardındaki kararları ve karar vericileri tartışmaya açıyor.
13. Bozcaada Uluslararası Ekolojik Belgesel Festivali Açılış Töreniyle Başladı
Bozcaada Uluslararası Ekolojik Belgesel Festivali’nin (BIFED) 13. edisyonunun açılışı, 7 Ekim’de Bozcaada Halk Eğitim Merkezi’nde 14 ülkeden yönetmen, konuk ve ada sakinlerinin katılımıyla gerçekleşti.
“Hesap verme sorumluluğu” temasıyla düzenlenen festival, çevresel kayıpları ve bu kayıpların ardındaki kararları ele alan 44 filmi 11 Ekim’e kadar ücretsiz olarak izleyiciyle buluşturuyor.
Tören, BIFED Etkinlik Koordinatörü Nigâr Mat, Bozcaada Belediye Başkanı Yahya Göztepe ve BIFED Kurucu Direktörü Petra Holzer’in açılış konuşmalarıyla başladı.
Nigâr Mat: “Bu yıl festivalin temasını hesap verme sorumluluğu olarak belirledik.”
BIFED Etkinlik Koordinatörü Nigâr Mat, bu yılın temasını açıklarken belgesellerin görünmez bırakılmak istenen meseleleri görünür kılma gücüne dikkat çekerek şunları söyledi:
“Belgesel bazen yalnızca bir şeyi göstermez. Görünmez bırakılmak istenen bir şeyi görünür kılar ve görünür olan şey bir soru haline gelir.”
Mat, bu sözleriyle festivalin ekolojik meseleleri görünür kılarak tartışmaya açmadaki önemini vurguladı.
Yahya Göztepe; “Belgesel sinema yalnızca bir anlatı değil aynı zamanda bir tanıklık biçimidir.”
Bozcaada Belediye Başkanı Yahya Göztepe, festivalin ada açısından önemini vurgulayarak Bozcaada’nın geleceği ve korunması gereken değerler üzerine şu değerlendirmede bulundu:
“Böyle bir festivalin Bozcaada’da olması çok önemli. Bozcaada; insanları, toprağı, bağları, denizi ve doğal yaşamıyla özel bir yer. Nasıl bir Bozcaada’da yaşamak istiyoruz? Çocuklarımıza nasıl bir ada bırakmak istiyoruz? Hangi değerleri korumak istiyoruz? Sorunları görmemiz, konuşmamız ve cevapları almamız gerekiyor. Çünkü Bozcaada’nın geleceği, bugün aldığımız kararların yarın yaratacağı sonuçlarla şekillenecektir. 13. BIFED’in adamıza, ülkemize ve dünyaya yeni düşünceler, sorular ve yeni umutlar getirmesini diliyorum.”
Petra Holzer: “13. kez BIFED ile yeniden bir aradayız.”
BIFED Kurucu Direktörü Petra Holzer, festivalin gerçekleşmesi için verilen emeğe ve bu yılki programın odağına değinerek şunları söyledi:
“13. açılış etkinliğimizde sizlerle bir araya gelmenin mutluluğunu yaşıyoruz. Bu yıl bu etkinliği gerçekleştirmek için verdiğimiz uzun ve zorlu mücadelenin ardından burada sizler ile beraberiz. Bu yılki programımız doğayı, iklimi ve yaşam alanlarımızı negatif yönde etkileyen projelerin sonuçlarını gözler önüne seriyor. Festivalimizin hepimize ilham vermesini diliyorum.”
Çevresel Kayıpların Ardındaki Kararlar Gündemde
Festival bu yıl çevresel kayıpları, bu kayıplara yol açan kararlarla birlikte ele alıyor. Program, kararları kimlerin aldığı, sonuçlarından kimlerin etkilendiği ve zararın sorumluluğunu kimlerin taşıdığı sorularına odaklanıyor.
Su, toprak ve biyoçeşitliliğin yanı sıra emek, eşitsizlik, zorunlu göç ve yaşam alanlarının kaybı da filmlerin gündeminde yer alıyor.
44 Film Dört Bölümde İzleyiciyle Buluşuyor
11 Ekim’e kadar devam eden festival programında Uluslararası Yarışmada 10, Gaia Öğrenci Yarışmasında 7, Panoramada 15 ve Özel Gösterimde 12 film yer alıyor.
Bozcaada Halk Eğitim Merkezi ve Salhane’de gerçekleştirilecek gösterimlere yönetmen söyleşileri, atölyeler, buluşmalar ve bir sergi eşlik edecek.
Bozcaada Belediyesi’nin ev sahipliğinde, kültür kurumları ve yerel işletmelerin desteğiyle düzenlenen festivalde tüm gösterimler, söyleşiler ve atölyeler halka açık ve ücretsiz.
BIFED Hakkında
2014’te başlayan BIFED, ekolojik belgesel sinema aracılığıyla doğa, insan, toplum ve kültür arasındaki ilişkileri ele alan bağımsız bir festivaldir. Gönüllülük ve kolektif emekle düzenlenen festivalin yönetmenliğini Petra Holzer, koordinatörlüğünü Ethem Özgüven yürütüyor.